Vẽ động vật bằng chì than
Họa sĩ thường dùng than để phác họa thay thế bút chì, nhưng tranh vẽ than cũng có thể làm nên tác phẩm có giá trị, như ta thấy ở bức tiểu họa “cậu bé đội nón của Seurat”. Mặc dù họa sĩ dùng nó để nghiên cứu tương phản sáng tối cho một nhân vật ngồi ở trọng điểm bức La grande Jatte nhưng nó vẫn được đánh giá là một tác phẩm chì than tuyệt đẹp.
* Ở thí dụ phác họa con voi này, chúng ta thử nghiệm lối vẽ nét như phấn màu và xoa các độ xám của than đen. Nét bút luôn luôn có định hướng. Ở đây nét than miêu tả nét lá và cỏ.
Có chỗ dùng tẩy để tạo ánh sáng, có chỗ xoa mịn che kín nền xám, có chỗ phối hợp cả nét, tẩy và xoa mịn.
Vật liệu:
Mặt phẳng: Giấy vẽ thô (có gân)
Khổ: 59 x 55 cm
Họa cụ: Chì 2B – Than liễu mềm và trung độ (giữa cứng và mềm) – Vải lau – Keo phun.
1. Phác họa hình và bố cục bằng bút chì tô đậm nét bằng than mềm.
2. Dùng cạnh than mòn tô nhẹ các mảng xám trên thân voi và bóng đổ dưới đất.
Dùng tẩy và que than
Ngoài đầu (ngòi) que than, ta nên dùng cạnh mòn để vẽ mảng.
Dùng tẩy để tạo mảng sáng bằng màu trắng của giấy
* Bút vẽ chấm mực thường được gọi là “bút sắt”. Tranh bút sắt có vẻ đặc biệt là do nét đan. Đường viền và nét hình họa của nó rất thanh tao và cần chính xác. Ở Saigon có một người chuyên dùng bút sắt là cố họa sĩ Hà Uyên (mất năm 2002). Ông khai thác triệt để nét đan thành mảng trong các bố cục trừu tượng kỷ hà rất lạ.
Nét đan trong bản phác họa Đầu ngựa này cho thấy sự phối hợp giữa nét đan đều và nét phóng bút, tạo vẻ phóng khoáng, gợi cảm.
Vật liệu:
Mặt tranh: Giấy vẽ mịn
Khổ: 16 x 22cm
Họa cụ: Chì 2B; Ngòi bút thon dài, Cọ mềm số 2
Mực màu: Đen (mực chống nước/waterproof) – Trắng (bột màu gouache) – Nước trong.
1. Dùng bút chì 2B phác nét viền đầu ngựa và đặt mắt vào đúng vị trí của nó.
2. Dùng nét đan vẽ mắt. Đôi chỗ bị thẫm quá thì có thể dùng cọ điểm màu trắng xóa và sửa lại.
3. Khai triển thêm hình nét ở bờm và hàm ngựa.
4. Đan các mảng đậm quanh đầu ngựa, tạo đường viền quanh.
5. Tô đậm thêm nền bóng tối và mảng xám ở cổ ngựa.
6. Thêm đủ các chi tiết ở hình ngựa, điều chỉnh các mảng đậm tương ứng với các mảng sáng.
Bức phác họa hoàn thành
Dùng cọ chấm màu bột trắng để sửa chỗ đậm quá đậm.
Dùng bút ngòi nhỏ vẽ chi tiết ở mắt và xung quanh
